Kooplieden & Bouwmeesters (3e editie)

In deze uitbreiding op Carcassonne arriveren er hanelaren en bouwmeesters naar de steden. Verzamel de meeste handelswaren en stuur jouw varken de weilanden in om extra punten te krijgen. De bouwmeester versnelt de bouw van jouw wegen en steden.

Je leest nu de spelregels voor dit tegelontwerp.

Lees de volgende spelregels als jouw tegels er zoals deze tegel uitzien.  Kooplieden & Bouwmeesters

Of lees de volgende spelregels als jouw tegels er zo uit zien.  Kooplieden & Bouwmeesters

Hebben jouw tegels een ander ontwerp, kies dan een spel uit Spin-offs.

Hoofdpagina > Carcassonne > Kooplieden & Bouwmeesters (3^e editie)

↑

In deze uibreiding arriveren er handelaren en bouwmeesters in de steeden. Verzamel de meeste handelswaren en stuur jouw varken de weilanden in om extra punten te krijgen. De bouwmeester vernelt de bouw van jouw weten en steden.

Algemene informatie en opmerkingen

Markering

De derde editie, kortweg bekend als C3.1, van Kooplieden & Bouwmeesters werd in 2025 herzien en opnieuw uitegegeven door HiG. Deze editie is grafisch gedetailleerder en heeft steden met afgekapte gebouwen.

Deze uitbreiding bevat 24 tegels, waarvan één riviertegel. Verder worden de volgende nieuwe elementen geïntroduceerd:

• Handelswarenfiches: kip, graan, en laken, die je kunt verzamelen bij het afbouwen van steden en die aan het einde van het spel punten opleveren.
• Bouwmeesters, een bijzonder speelstuk dat dubbele beurten oplevert.
• Varkens, een bijzonder speelstuk dat extra punten oplevert.

Achterzijde Deze uitbreiding wijkt af van de derde editie versie, kortweg bekend als C3, die in 2021 alleen als onderdeel van  Big Box 7 werd uitgebracht. Deze versie was grafisch ook gedetailleerder dan voorgaande edities en had ook steden met afgekapte gebouwen. Deze uitbreiding werd eerder in 2015 door Hans im Glück uitgebracht voor de tweede editie, kortweg C2 genoemd. En werd oorspronkelijk in 2003 uitgebracht voor de eerste editie, kortweg C1 genoemd. Deze oorspronkelijke versies bevatten ook 24 tegels, maar geen riviertegel. Voor wat betreft de handelswaren, de kip was vroeger wijn. Het varken en de bouwmeester waren ook aanwezig, maar met andere spelmechanismen. De losse doos met de uitbreiding bevatte ook een stoffen zak met een trekkoord om tegels uit te trekken (Big Boxes bevatten geen zak).

Speelmateriaal

• 24 landtegels (gemarkeerd met om te helpen bij het splitsen en sorteren van jouw tegels) waaronder 19 met een handelswarensymbool en 1 met een rivierdeel en een handelswarensymbool.
  
  

 
Stad met laken
symbool

 
Stad met kip
symbool

 
Stad met graan
symbool

 
Rivier en stad met
kip symbool

• 6 varkens

• 6 bouwmeesters

• 20 handelswarenfiches (9x kip 6x graan en 5x laken)

Spelregels

Voorbereiding

Aanvullende voorbereiding

Geef elke speler het varken en de bouwmeester in zijn kleur.

Leg de handelswarenfiches naast het speelveld als algemene voorraad.

Als je met de mini-uitbreiding  De Rivier speelt, schud je de nieuwe riviertegel door de gebruikelijke riviertegels.

Schud de rest van de nieuwe landtegels door de andere landtegels.

Elk nieuw spel-element wordt uitgelegd aan de hand van de 3 acties:

• 1. Landtegel leggen
• 2. Een meeple zetten
• 3. Puntentellingen afhandelen

Als een actie niet uitgebreid wordt uitgelegd, gelden de basisspelregels.

De handelswarenfiches

3. Puntentellingen afhandelen

Puntentelling van een stad met handelswarensymbolen Als je een stad met 1 of meer handelswarensymbolen afbouwt, dan krijg je voor elk handelswarensymbool in die stad een overeenkomstig handelswarenfiche uit de algemene voorraad en leg je die open voor je neer zodat de andere spelers ze kunnen zien. Je kijgt de handelswarenfiches altijd. Het maakt niet uit of je een ridder in die stad had of dat er helemaal geen ridders op stonden. Het maakt dus niet uit of jij of iemand anders punten voor deze stad heeft gekregen. Je drijft handel met deze stad.

Voorbeeld 1: Rood heeft de stad afgebouwd. Blauw krijgt zoals gebruikelijk 10 punten voor de stad. Alleen rood krijgt 1 kipfiche en 2 graanfiches, omdat hij de stad heeft afgebouwd.

Eindtelling

Punten krijgen voor handelswarenfiches

De handelswarenfiches leveren punten op bij de eindtelling.

Voor elke soort (kip, graan, of laken) krijg je, als je de meeste van die soort verzameld hebt, 10 punten.

Bij een gelijk aantal, krijgen alle betrokken spelers 10 punten voor die soort.

Voorbeeld 2: Voorbeeld in een spel met 2 spelers: Rood krijgt 20 punten en blauw krijgt ook 20 punten.

De Bouwmeester

2. Een meeple zetten

Als je een meeple als reiziger op een weg of als ridder in een stad zet, en je jouw bouwmeester nog in voorraad hebt, mag je de bouwmeester aan die meeple toewijzen'. Zet de bouwmeester vlak naast de meeple. Een bouwmeester mag nooit alleen staan. Zodra de meeple waaraan een bouwmeester is toegewezen verplaatst of verwijderd wordt (bijv. door een puntentelling van een afgebouwd project), moet je de bouwmeester terug in voorraad nemen.

Voorbeeld 3: De bouwmeester kan alleen bij een reiziger of een ridder staan. In dit voorbeeld zet je de bouwmeester op de weg bij een reiziger.

1. Landtegel leggen

Als je, in een latere beurt, een tegel zo aanlegt dat de weg of stad waarop jouw bouwmeester al staat wordt uitgebreid, dan zet je de bouwmeester naast de stapels met gedekte tegels (dat is straks belangrijk).

Zolang jouw bouwmeester bij de stapels tegels staat, is hij niet in voorraad en kan niet op het speelveld gezet worden.

Voorbeeld 4: Rood legt een tegel aan en breidt daarmee een weg uit waarop zijn bouwmeester al staat. Hij verwijderdt de bouwmeester en zet deze bij de stapels met tegels. Zijn meeple blijft op de weg.

Opmerking: Je moet jouw bouwmeester bij de stapels tegels zetten, ook als je met het uitbreiden het project tegelijkertijd ook afbouwt.

Een dubbele beurt uitvoeren

Staat jouw bouwmeester aan het einde van jouw beurt bij de gedekte stapels segels, dan krijg je onmiddellijk nog een beurt. Neem jouw bouwmeester terug in voorraaad en voer een tweede beurt uit. Daarna gaat het spel met de klok mee verder met de volgende speler.

Voorbeeld 5:

1. Aan het einde van de beurt van rood staat zijn bouwmeester bij de stapels met tegels. Rood neemt die terug in voorraad en speelt meteen nog een beurt.
2. Rood legt een landtegel aan en zet zijn bouwmeester opnieuw in samen met een meeple.
3. De bouwmeester veroorzaakt niet nog een dubbele beurt. Zijn beurt is voorbij.

Let op: Je kunt nooit een dubbele beurt krijgen door jouw bouwmeester in te zetten. Je krijgt de dubbele beurt alleen als je een tegel aanlegt aan een project waarop jouw bouwmeester al staat.

3. Puntentellingen afhandelen

Als een bouwmeester betrokken is bij een puntentelling, voer je die zoals gebruikelijk uit. De bouwmeester heeft geen effect op de puntentelling.

De bouwmeester heeft geen kracht en telt niet mee voor het bepalen van meerderheden.

Na de puntentelling neem je de bouwmeester, samen met de meeple terug in voorraad.

Het varken

2. Een meeple zetten

Als je een een boer in een weide zet en je jouw varken nog in voorraad hebt, mag je het varken aan deze boer toewijzen. Zet het varken dicht bij de boer. Een varken mag nooit alleen staan. Zodra de meeple waaraan een varken is toegewezen verplaatst of verwijderd wordt (wat met andere uitbreidingen mogelijk is), moet je het varken terug in voorraad nemen.

Voorbeeld 6: Het varken kan alleen bij een boer worden ingezet.

3. Puntentellingen afhandelen

Nadat een stad met tenminste één wapen is afgebouwd en de puntentelling daarvan is afgehandeld, waar dan ook op het speelveld (de stad hoeft niet bezet te zijn), worden de punten voor alle varkens geteld.

Je krijgt onmiddellijk 3 punten voor elke afgebouwde stad die aan de weide met jouw varken grenst. Het aantal boeren en hun meerderheid maakt niet uit voor de puntentelling van varkens.

Voorbeeld 7a: Er is net een stad met een wapen afgebouwd. Nu worden ook alle varkens geteld.
De weide met het rode varken grenst aan 1 afgebouwde stad. Rood krijgt 1 x 3 punten.
De weide met het blauwe varken en het gele varken grenst ook aan één afgebouwde stad. Beide spelers krijg elk 3 punten.

Tel eerst de punten voor het varken van de speler die aan de beurt is en ga daarna met de klok mee verder. Nadat je punten voor je varken hebt gekregen, neem je die terug in voorraad. Tegelijk mag je beluiten om de boer waaraan jouw varken was toegewezen ook terug in voorraad te nemen.

Voorbeeld 7b: Rood is aan de beurt en krijgt als eerste punten voor zijn varken en neemt dat terug in voorraad. Hij mag nu besluiten om de boer ook terug in voorraad te nemen. Hij besluit de boer op de weide te laten staan.
Nu is blauw aan de beurt en neemt ook alleen het varken terug in voorraad.
Tenslotte is het de beurt aan geel die besluit om zowel het varken als de boer terug in vooraad te nemen.

Eindtelling

Bij de eindtelling levert het varken geen punten meer op.

Varkens tellen ook niet mee voor de meerderheid van boeren op de weide (het heeft kracht 0).

Speciale landtegels

Bruggen sluiten geen wegen af. De ene weg loopt door van links naar echts, de andere van boven naar beneden. Weiden lopen niet onder bruggen door, maar worden er door gescheiden. Er staan dus vier aparte weiden op de tegel.

Deze tegel sluit de weg midden op de weide af. Toegang tot deze afgezonderde plek is gereserveerd voor de bewoners van Carcassonne.

Eén weg eindigt midden in de weide, de andere eindigt bij het klooster. De hele weide is met elkaar verbonden.

Samenvatting

Handelswarenfiches Je bouwt een stad af → neem de overeenkomstige handelswarenfiche(s). Bij de eindtelling: 10 punten voor elke meerderheid van een soort. Bij gelijkspel: 10 punten voor alle betrokken spelers.

Bouwmeester Type: bijzonder speelstuk Kracht: 0 Toegestane projecten: weg, stad Spelregel voor inzetten: samen met een reiziger of ridder Bijzondere functie: veroorzaakt eenmalig een dubbele beurt wanneer je een weg of stad waarop jouw bouwmeester staat uitbreidt. Neem jouw bouwmeester terug.

Varken Type: bijzonder speelstuk Kracht: 0 Toegestane projecten: weide Spelregel voor inzetten: samen met een boer Bijzondere functie: na het afbouwen van een stad met een wapen: puntentelling voor varkens (3 punten per stad) → neem jouw varken terug in voorraad → (optioneel) neem jouw boer terug in voorraad

Overige uitbreidingen

Dit gedeelte bevat aanvullende informatie over combinaties met andere Carcassonne-uitbreidingen.

Uitbr. 1 - Kathedralen & Herbergen

Als je jouw grote meeple als reiziger of ridder inzet, mag je jouw bouwmeester eraan toewijzen.

Als je jouw grote meeple als boer inzet, mag je jouw varken eraan toewijzen.

Je krijgt geen extra handelswaren voor het afbouwen van een stad met een kathedraal.

Uitbr. 3 - Draak & Fee

De draak kan de meeple verwijderen waar een varken of bouwmeester aan is toegewezen. In dat geval gaan ook die terug naar hun eigenaar.

Je mag de fee toewijzen aan een meeple waar al een varken of bouwmeester aan is toegewezen.
Je mag het varken of de bouwmeester aan een reiziger, ridder of boer toewijzen die je via het magisch portaal hebt ingezet.

De puntentelling voor het varken veroorzaakt geen fee-bonus. (10/2025)

Uitbr. 4 - Torens & Dieven

Het aanleggen van een torentegel kan, zoals gebruikelijk, een extra beurt veroorzaken.
Je mag geen varken of bouwmeester aan een wachter toewijzen.

Uitbr. 5 - Bodes & Burgemeesters

Je mag de bouwmeester niet aan jouw burgemeester of bode toewijzen.

Je kunt geen dubbele beurt veroorzaken door het aanleggen van jouw stadhuistegel.
Als je een stad afbouwt door jouw stadhuistegel aan te leggen, ontvang je zoals gebruikelijk de handelswarenfiches.

Het is niet mogelijk om varken aan je vogelverschrikker toe te wijzen, zelfs al zet je jouw vogelverschrikker op een tegel die al aan 4 andere tegels grenst (waarmee je hem kan omzetten in een boer).

Uitbr. 6 - Tournooien & Emblemen

Je mag ook een reiziger, ridder, of boer nomineren waaraan jouw bouwmeester of varken is toegewezen.
Je mag geen dubbele beurt veroorzaken door een prijstegel aan te leggen. Alleen bij het aanleggen van de nieuw getrokken tegel ga je zoals gebruikelijk verder.

Uitbr. 7 - Aanval & Afweer

Bij de puntentelling van varkens, geldt het fort als een afgebouwde stad.

Uitbr. 8 - Burchten & Bruggen

Je mag jouw bouwmeester aan een meeple toewijzen als je die als reiziger op een brug zet.

Als je een brug bouwt waardoor een weg waarop jouw bouwmeester al staat, wordt verlengd, dan activeert dat de bouwmeester.
Als je een tegel zo aanlegt dat een stad die uit precies twee stadsdelen bestaat wordt afgebouwd en jouw bouwmeester staat daar, dan wordt de bouwmeester geactiveerd, zelfs als je besluit om er een burcht te bouwen (en de achterblijvende gewone meeple erheen verplaatst als jonkvrouw).
Als je een boer waaraan een varken is toegewezen naar de boerderij verplaatst, moet je het varken terug in voorraad nemen.
Burchten tellen mee voor de puntentelling voor varkens. (10/2025)

Als je een burcht bouwt op een stad van twee tegels waar een wapen op staat, wordt er geen puntentelling voor varkens veroorzaakt. (10/2025)

Uitbr. 9 - Herders & Wijngaarden

Je mag jouw varken niet aan jouw herder toewijzen.

Uitbr. 10 - Circus & Artiesten

Je mag jouw bouwmeester of varken niet aan jouw circusdirectrice toewijzen.
Bij de puntentelling van een prestatiefice, leveren jouw bouwmeester of varken geen extra punten op.

Tegelverdeling

Gewone tegels

Totaal aantal tegels: 23

 ×1

 ×1

(S)

 ×1

(B)

 ×1

Graan

 ×1

Graan

 ×1

Graan + (S)

 ×1

Graan + (V)

 ×1

Graan

 ×1

Graan + (W)

 ×1

Klooster

 ×1

Laken + (T)

 ×1

Laken

 ×1

Laken + Binnenweide

 ×1

Laken + Binnenweide

 ×1

Laken

 ×1

Kip + Binnenweide

 ×1

Kip

 ×1

Kip

 ×1

Kip

 ×1

Kip + (T)

 ×1

Kip

 ×1

Kip

 ×1

Kip + Binnenweide + (W)

Sommige tegels hebben een kleine illustratie. De letters tussen de haakjes geven aan welke illustratie op elke tegel staat:

 

T | Tuin

 

B | Boerderij

 

W | Watertoren

 

S | Struikrovers

 

V | Varkensstal

Opmerking: De kleine afbeeldingen van een koeienstal, een varkensstal en een ezelsstal worden gezamenlijk als schuren of stallen aangeduid.

Riviertegels

Totaal aantal tegels: 1

 ×1

Kip

Handelswarenfiches

Totaal aantal fiches: 20

 ×9

Kip

 ×6

Graan

 ×5

Laken

Voetnoten

Kijk op de Pictogrammen pagina voor uitleg over en licensering van de pictogrammen.