Graaf, Koning en Consorten (1e editie)
![]() |
Je leest nu de spelregels voor dit tegelontwerp. | ![]() |
![]() | Lees de volgende spelregels als jouw tegels er zoals deze tegel uitzien.![]() | ![]() |
Hebben jouw tegels een ander ontwerp, kies dan een spel uit Spin-offs. | ![]() |
Algemene informatie en opmerkingen
Graaf, Koning en Consorten was de zesde grote uitbreiding voor Carcassonne en werd oorspronkelijk in 2007 uitgegeven door Hans im Glück.
Deze uitbreiding bestaat uit een verzamelijk van (delen van) verschillende kleinere uitbreidingen die eerder onafhankelijk op verschillende momenten waren uitgegeven (2003-2005). De informatie over deze kleinere uitbreidingen is hier verzameld als onderdeel van deze grote uitbreiding, in plaats van ze elk een eigen pagina te geven. Dit is de meest handige manier om elk van deze kleine uitbreidingen te verkrijgen, hoewel de losse kleine uitbreidingen van tijd tot tijd ook wel te verkrijgen zijn op de tweede-hands markt. Omdat elk deel daadwerkelijk onafhankelijk van de andere fungeert (en de uitgever zelfs adviseert om De Rivier II en De Graaf van Carcassonne niet samen te gebruiken), zijn ze allemaal apart beschreven en staat de tegelverdeling aan het einde van elk subonderdeel in plaats van helemaal aan het einde. Alleen Ketters en Cultusplaatsen werd niet eerder uitgegeven en werd met deze uitbreiding geïntroduceerd.
Inbegrepen kleine uitbreidingen:
Koning en Roofridder (2003)
De Graaf van Carcassonne (2003)
De Rivier II (2005)
Ketters en Cultusplaatsen
Speelmateriaal
- 12 nieuwe stadstegels
- 5 nieuwe landtegels met cultusplaatsen
- 5 nieuwe landtegels
- 12 nieuwe landtegels die een gevorkte rivier opleveren
- 1 Koning-tegel
- 1 Roofridder-tegel
- 1 Graaf
De Graaf van Carcassonne
Voorbereiding
Leg aan voordat je met het spel begint de twaalf stadstegels aan elkaar en vorm daarmee één grote stad. Leg deze midden op tafel. Deze stad [1] – Carcassonne zelf – dient als startpunt voor het spel. [2] [3] [4] De starttegel uit het basisspel heb je derhalve nniet nodig. [5] [6]
Er zijn vier wijken in de stad:
- Het kasteel
- De markt
- De smederij
- De kathedraal
Zet het houten speelstuk, de Graaf van Carcassonne, op de wijk met het kasteel in de stad. Daarna begint het spel zoals gebruikelijk.
Het leggen van landtegels
Deze uitbreiding heeft verder geen landtegels. Trek landtegels van het bassisspel en eventuele andere uitbreidingen waar je mee speelt volgens de gebruikelijke spelregels. De tegels mogen aan de Stad Carcassonne worden aangelegd die als startpunt voor het bouwen van het landschap dient.
Het zetten van een horige
Als je een tegel aanlegt waarmee een project dat op de Stad Carcassonne staat wordt uitgebreid (weg, stad of weide), dan mag je daar volgens de gebruikelijke spelregels een horige op zetten.
Puntentelling
Als je een tegel aanlegt waarmee een project op de Stad Carcassonne wordt afgebouwd (weg, stad), dan worden daarvoor volgens de normale spelregels punten geteld.
Als echter de uitbreiding De Graaf van Carcasonne wordt gebruikt, vinden er nog aanvullende acties plaats als door het aanleggen van een tegel ergens op het speelveld een project wordt afgebouwd waar een of meer andere spelers wel punten voor krijgen, maar de speler die de tegel legde die dat veroorzaakte niet. Dit staat hier onder beschreven.
Horigen van en naar de stad Carcassonne verplaatsen
Telkens wanneer een speler een tegel aanlegt waardoor ten minste één speler punten krijgt, [7] [8] maar de speler die de tegel aanlegde niet, dan mag deze speler één horige uit zijn vooraad op een stadswijk naar keuze zetten. [9] [10] [11] [12] Als er meerdere projecten worden afgebouwd, mag de speler van geen van deze tellingen om van deze mogelijkheid gebruik te maken.
Een speler mag per beurt slechts één horige in Carcassonne zetten. [13] Dit is in aanvulling op een horige die hij eventueel als onderdeel van zijn normale beurt gezet heeft, maar hij mag slechts één horige in Carcassonne zetten per gelegde tegel, ongeacht hoeveel puntentellingen door het aanleggen van de tegel veroorzaakt werden. [14]
Als een speler echter een dubbele beurt krijgt-vanwege de bouwmeester-dan mag in beide delen van de beurt een horige in Carcassonne worden gezet. [15]
Hoofdmannen mogen ook in Carcassonne worden gezet; zoals gebruikelijk tellen ze voor het bepalen van de meerderheid op een project voor twee horigen. [16] Als Burgemeesters & Abdijen wordt gebruikt, mag de burgemeester op de wijk kasteel en de transportwagen op de wijken kasteel, smederij of kathedraal worden gezet. [17]
Als een project in de loop van het spel wordt afgebouwd [18] [19] mogen alle spelers, voordat de puntentelling plaatsvindt, [20] hun horigen uit de bijbehorende stadswijk naar het te tellen project verplaatsen (uitgezonderd de horigen die in dezelfde stadswijk staan als de graaf). Deze methode mag ook gebruikt worden om horigen te verplaatsen naar projecten die reeds bezet zijn.
De horigen worden verplaatst volgens deze spelregels:
- uit de wijk kasteel (1) mag een horige verplaatst worden naar een stad [21]
- uit de wijk smederij (3) mag een horige verplaatst worden naar een weg
- uit de wijk kathedraal (4) mag een horige verplaatst worden naar een klooster [22] [23] [24]
- van de wijk markt (2) mag een horige naar een weide verplaatst worden [25]
Horigen die zich in de wijk markt bevinden mogen pas aan het einde van het spel worden ingezet. [26] [27]
Hoe werkt dat in de praktijk?
De speler links van de speler die de tegel gelegd heeft waardoor een puntentelling werd veroorzaakt begint, met de klok mee gevolgd door de andere spelers, met een verplaatsingsronde die éénmaal de tafel rond gaat. [28] Dus, de speler die de tegel gelegd heeft mag zijn of haar horigen als laatste verplaatsen. Elke speler mag er voor kiezen alle, één of meer, of geen van zijn horigen vanuit de bijbehorende stadswijk naar het te tellen project te verplaatsen. Daarna volgt de gebruikelijke puntentelling. [29]
Horigen die niet verplaatst zijn blijven in Carcassonne. Horigen in Carcassonne kunnen alleen op de hierboven beschreven wijze verplaatst worden. Ze mogen niet op een andere manier naar de speler terugkeren (zoals terug in voorraad nemen). De draak mag de stad Carcassonne niet betreden en kan dus noch de graaf, noch enige horige die daar staat "opvreten". [30] [31] [32] [33]
The Count of Carcassonne |
De Graaf
Een speler die een horige in de stad Carcassonne zet, mag daarnaast de Graaf in een stadswijk naar keuze zetten. Uit de stadswijk waar de Graaf zich bevindt, mogen nooit horigen worden genomen. [34] Voorbeeld: er vindt een telling van een stad plaats. De Graaf staat op het kasteel. De spelers mogen geen horigen van het kasteel in de stad zetten.
De horigen in deze stadswijk behoren tot de entourage van de Graaf en staan daar dus vast totdat de Graaf naar een andere stadswijk wordt verplaatst. De Graaf moet altijd duidelijk in één van de wijken staat en verlaat Carcassonne nooit.
Officiële varianten
Zelfs de aristocratie is aan bepaalde regels onderworpen, en kan niet zomaar doen wat zij wil. De volgende varianten houden hier rekening mee en beperken de vrijheid van de Graaf. Het gebruik van deze varianten geeft deze mini-uitbreiding nog meer tactische mogelijkheden. In beide varianten mag de Graaf niet meer vrij verplaatst worden, maar wel:
- telkens als een nieuwe horige in de stad Carcassonne wordt gezet, wordt de Graaf met de klok mee verplaatst naar de volgende stadswijk, of
- de Graaf wordt verplaatst naar de stadswijk waar de nieuwe horige is neergezet.
Huisregels
Leg eerst de rivier, pas vervolgens de stad Carcassonne zo aan de rivier dat er zoveel mogelijk tegels aansluiten. Dat leidt er waarschijnlijk toe dat de rivier om de stad stroomt.
Koning en Roofridder
Voorbereiding
De vijf landtegels worden voor het spel door de overige landtegels geschud. Deze uitbreiding is ontwikkeld voor het basisspel van Carcassonne en kan gecombineerd worden met willekeurige andere uitbreidingen.
De tegels koning en roofridder worden aan het begin van het spel opzij gelegd. Zij zullen later gebruikt worden.
Het leggen van landtegels
Als je één van de Koning & Roofridder tegels trekt, leg je die volgens de gebruikelijke spelregels aan.
Tijdens het spel kunnen ze niettemin met elkaar verbonden worden, en dan telt de tegel maar één keer mee.
Het zetten van een horige
Als je een Koning & Roofridder tegel hebt aangelegd, mag je daar volgens de gebruikelijke spelregels een horige op zetten.
Puntentelling
Als je één of meer projecten afbouwt (bijv. een klooster, een weg, enz.) door een Koning & Roofridder tegel, dan worden die volgens de gebruikelijke spelregels geteld.
Een afgebouwde stad
Zodra een speler de eerste stad (van het spel) afbouwt krijgt hij de Koning-tegel.
Als later een andere speler een grotere stad afbouwt [35] — dat wil zeggen dat hij de laatste tegel aan deze stad heeft aangelegd — dan krijgt hij de Koning-tegel. [36]
Een afgebouwde weg
De Roofridder werkt op dezelfde manier als de Koning.
Zodra een speler de eerste weg afbouwt, krijg hij de Roofridder-tegel. Als een andere speler later in het spel een langere weg afbouwt krijgt hij de Roofridder-tegel.
Eindtelling
Aan het einde van het spel krijgt de speler met de Koning-tegel 1 punt voor elke afgebouwde stad. [37] [38] [39]
Aan het einde van het spel krijgt de speler die de Roofridder-tegel heeft 1 punt voor elke afgebouwde weg. [40] [41]
De Rivier II
De Rivier II werd oorspronkelijk in 2005 uitgegeven door Hans im Glück en werd later gebundeld in de grote uitbreiding Graaf, Koning en Consorten.
Meer informatie over De Rivier II is opgenomen op de hoofdpagina over De Rivier.
Ketters en Cultusplaatsen
Voorbereiding
Schud de nieuwe landtegels door de ander tegels. Deze uitbreiding is ontwikkeld voor het basisspel van Carcassonne.
Het leggen van landtegels
Cultusplaatsen worden op dezelfde manier gelegd en geteld als een klooster. [42] Een cultusplaats mag echter niet zodanig worden aangelegd dat hij aan meerdere kloosters grenst. [43] Op dezelfde manier mag een klooster niet zodanig worden aangelegd dat het aan meerdere cultusplaatsen grenst. [44] [45] [46]
Het zetten van een horige
Een horige die op een cultusplaats wordt gezet noemen we een ketter. Als een speler een cultusplaats zo aanlegt dat die rechtstreeks (horizontaal, verticaal of diagonaal) aan een klooster [47] van een andere speler grenst [48] en er een ketter op zet, dan daagt die de monnik uit. [49] Hetzelfde geldt als een monnik wordt gezet op een klooster dat direct aan een ketter grenst. [50] Het is ook mogelijk om je eigen monnik of ketter uit te dagen. [51] [52] [53]
Als een speler een cultusplaats-tegel aanlegt, mag hij er, zoals gebruikelijk, voor kiezen om deze in plaats van op de cultusplaats, op de weide, weg of stadsdeel op de tegel te zetten. [54]
Puntentelling
Als je één of meer projecten afbouwt (bijv. een klooster, een weg, enz.) door het aanleggen van een cultusplaats-tegel, dan worden die volgens de gebruikelijke spelregels geteld.
De uitdaging
De uitdaging gaat erom welke speler zijn gebouw als eerste afbouwt. [55] [56]
De speler waarvan het project als eerste is afgebouwd krijgt 9 punten, [57] terwijl de andere speler geen punten krijgt. [58] [59] [60] Beide eigenaren nemen hun horigen terug in voorraad. [61] [62]
Eindtelling
Als een uitdaging aan het einde van het spel nog niet is afgehandeld, krijgen beide spelers het gebruikelijke aantal punten voor onafgebouwde kloosters.
Huisregels
- Om de inzet van een uitdaging tussen cultusplaatsen en kloosters te verhogen, en ervoor te zorgen dat nog meer de moeite waard is om het risico te nemen geen punten te krijgen, krijgt de winnaar de punten van beide projecten terwijl de verliezer nog steeds niks krijgt. Hoewel dit aanzet tot een agressievere speelstijl, kan de uitdager de enige zijn die voor de winst speelt. (Met dank aan youtch en anderen; ook dank aan RationalLemming en avt104981 die erop wezen dat dit nooit tot 18 punten kan leiden)
Tegelverdeling
De Graaf van Carcassonne
Achterkant van de tegels:
Koning en Roofridder
De Rivier II
Ketters en Cultusplaatsen
Voetnoten
Kijk op de Pictogrammen pagina voor uitleg over en licensering van de pictogrammen.
- ↑
De stad Carcassonne telt ook mee bij het tellen van weiden aan het einde van het spel en telt eveneens mee bij de puntentelling voor de koningstegel. (11/2013)
- ↑
Horigen mogen ingezet worden op projecten op de tegels van de Stad Carcassonne die zich buiten de Stad Carcassonne zelf bevinden, bijvoorbeeld door gebruik te maken van een magische poort of een vliegtuig. (1/2013)
- ↑
De draak mag rond Carcassonne jagen, waarbij de onderdelen van het landschap als normale tegels worden behandeld en speelstukken op die tegels dus opgevreten kunnen worden. Horigen die zich, evenals de graaf, binnen Carcassonne bevindten worden niet geraakt. Dit is een opmerkelijke afwijking van eerdere VGA's. (10/2012)
- ↑
Gegeven de nieuwe interpretatie van de beweging van de draak en horigen op projecten buiten de Stad Carcassonne, lijkt het ons logisch dat de pest ook toegestaan is op het buitenmuurse gedeelte van deze tegels. Dit is echter niet officieel. (1/2013)
- ↑
De meest recente spelregels voor De Rivier II stellen dat als je besluit om zowel De Graaf van Carcassonne als De Rivier II als starttegels voor een spel te gebruiken, het mogelijk is dat je niet alle riviertegels kunt leggen als je te dicht bij de Stad Carcassonne bouwt. Riviertegels die niet aangelegd kunnen worden leg je, analoog aan de spelregels voor het basisspel, terug in de doos. Zelfs als de rivier niet helemaal neergelegd kan worden, gaat het spel vervolgens op de gebruikelijke wijze verder. Zie voor meer informatie de opmerkingen bij De Rivier II.
- ↑
In de oorspronkelijke spelregels stond verder nog de volgende verheldering: “De Rivier: leg eerst de stad neer. Pas daarna de bron zo aan dat de rivier van Carcassonne wegvoert. Deze variant zou kunnen leiden tot problemen bij het aanleggen van tegels.” Dit in tegenstelling tot de inleidende alinea van de spelregels voor Graaf, Koning en Consorten: “We raden aan om De Graaf van Carcasonne en De Rivier II niet samen in 1 spel te gebruiken, omdat dit problemen bij het aanleggen van tegels zou kunnen veroorzaken.” Met andere woorden, het officiële standpunt is in de loop der jaren gewijzigd.
- ↑
In de oorspronkelijke versie van de spelregels wordt specifiek het afbouwen van een weg, stad of klooster genoemd als voorwaarde om een horige naar Carcassonne te verzetten. In de versie van de spelregels van RGG alsook de spelregels van
Big Box 2 wordt die spelregel gewijzigd naar wat wij hier schrijven.
- ↑
Uit de bewoording blijkt duidelijk dat alleen een puntentelling die veroorzaakt is door het aanleggen van een tegel het verplaatsen van een horige naar Carcassonne kan veroorzaken. Punten als gevolg van andere zaken dan het aanleggen van een tegel (zoals van nieuwsberichten (
Nieuwsberichten) of het betalen van losgeld voor de toren (
De Toren) veroorzaken dus geen horige-plaatsing. Interessant genoeg geeft het antwoord op een andere veel gestelde vraag (hieronder en op de pagina van
Burgemeesters & Abdijen) aan dat het zetten van een herenboerderij wel de mogelijkheid van het zetten van een horige in Carcassonne oplevert.
- ↑
De burgemeester, transportwagen en abt mogen op de bijbehorende wijk van Carcassonne worden gezet. De herenboerderij kan niet in de stad Carcassonne worden gezet. (bijgewerkt 3/2015)
- ↑
Vraag: Als ik een herenboerderij zet op een weide waar een andere speler al een boer heeft, waardoor deze daar punten voor krijgt terwijl ik zelf geen punten krijg, mag ik dan een horige in Carcassonne zetten? (Hoewel mij dit op dit moment geen punten oplevert, zal de herenboerderij aan het einde van het spel vrijwel zeker punten opleveren). Antwoord: Ja, dat is toegestaan. Het gaat alleen om onmiddellijk verkregen punten. Een vergelijkbare vraag rijst met betrekking tot handelswaren, die ook aan het einde van het spel punten op kunnen leveren.
- ↑
Vraag: Stel dat ik een ketter heb die een monnik heeft uitgedaagd en ik leg de tegel aan waardoor het klooster van de monnik wordt afgebouwd, zodat de speler met de monnik 9 punten krijgt en ik 0. Mag ik dan in dit geval toch een horige in Carcassonne zetten? Antwoord: Ja, puntentelling veroorzaakt, geen punten gekregen: voldaan aan de voorwaarden.
- ↑
Een horige mag niet via een magische poort in Carcassonne gezet worden. De magische poort staat alleen toe dat horigen gezet worden op tegels waar ze volgens de normale spelregels geldig gezet mogen worden als had de speler die tegel zojuist gelegd. Carcassonne wordt volgens andere regels bezet.
- ↑
Een speler die een weg, stad of klooster afbouwt maar daar geen profijt van heeft, kan dan niet een horige in Carcassonne zette om die vervolgens naar het project te verplaatsen voor de puntentelling. De puntentelling vindt eerst plaats en daarna, als de situatie zich voordoet, mag een horige in Carcassonne worden gezet. Gebruikt de speler een horige die al in Carcassonne staat, dan heeft hij of zij profijt van de puntentelling en mag dus geen andere horige in Carcassonne zetten.
- ↑
Deze zin is een aanvulling op de spelregels in de editie van RGG van
Big Box 2.
- ↑
Deze zin stond oorspronkelijk verderop in de spelregels, in het gedeelte over de integratie van De Graaf van Carcassonne met andere uitbreidingen. Bovendien verheldert de verie van de spelregels in Graaf, Koning en Consorten dat in beide “delen” van een dubbele beurt een horige in Carcassonne mag worden gezet in plaats van in beide “beurten” - omdat een dubbele beurt als een enkele beurt wordt gezien in plaats van twee aparte beurten.
- ↑
Deze zin staat ook in het deel over de interactie van deze uitbreiding met andere.
- ↑
Deze laatste zin is afkomstig uit de spelregels van HiG’s
Big Box 2, waar het iets later in de tekst staat. Hij komt ook voor in de editie van RGG.
Er is ook een zin waarin staat dat “als ze betrokken zijn bij een puntentelling, tellen ze zoals gebruikelijk voor twee horigen.” Aangezien een burgemeester een waarde heeft afhankelijk van het aantal wapens in een stad, en de transportwagen als een enkele horige telt, kunnen we niet anders dan concluderen dat deze zin het gevolg is van een onfortuinlijke knip-en-plak actie uit de spelregels over hoofdmannen. Er had waarschijnlijk moeten staan: “als ze betrokken zijn bij de puntentelling van een project, tellen ze zoals gebruikelijk mee voor de meerderheid.” De RGG editie vertaalt dit als: “als ze gebruikt worden bij de puntentelling, telt elke voor twee horigen.”
- ↑
Horigen in Carcassonne mogen naar lege wegen, steden, kloosters of weiden worden verplaatst. Als een lege weg, stad of klooster afgebouwd wordt, mogen horigen uit de bijbehorende wijk van de stad (horigen uit de wijk kasteel kunnen alleen naar steden, enzovoort) daarheen verplaatst worden en volgt er direct een puntentelling. Onbezette steden, wegen en kloosters leveren over het algemeen niet heel veel punten op, dus deze optie is vooral nuttig om horigen uit Carcassonne weer terug in voorraad te nemen.
- ↑
In de spelregels van RGG staat: “als een [project] wordt geteld” in plaats van afgebouwd, wat potentieel voor verwarring kan zorgen bij het vergelijken van de verschillende sets spelregels (bijv. voor onbezette projecten waarvoor niemand punten krijgt). Echter, zoals de burchten (
Bruggen, Burchten & Bazaars) bewijzen, worden alle projecten wel geteld, ook als er geen horige staat om die punten te krijgen. Er is dus geen tegenstrijdigheid.
- ↑
Dit is een kleine afwijking van de oorspronkelijke spelregels waar stond: “voordat de meerderheid wordt bepaald”
- ↑
Horigen uit de Stad Carcassonne (wijk kasteel) mogen niet naar een burcht (uit (
Bruggen, Burchten & Bazaars), worden verplaatst aangezien een burcht geen stad is maar een nieuw type project.
- ↑
Vraag: Tot nu wat het onmogelijk om een tweede monnik op een klooster te krijgen... Antwoord: Dat is precies het punt. Er was geen spelregel die stelde dat er maar één monnik op een klooster mag staan. Het was alleen onmogelijk vanwege de spelregels voor het aanleggen van tegels. Dit is de eerste gelegenheid om een klooster van een andere speler af te pakken. Een hoofdman op een klooster zetten kan nu ook de moeite waard zijn.
- ↑
Een abdij heeft alle eigenschappen van een klooster, dus mag een horige uit de wijk kathedraal naar een abdij worden verplaatst. Een horige mag ook uit de wijk kathedraal naar een cultusplaats of een Duits klooster dat als klooster fungeert verplaatst worden. Doe je dat, dan moet die horige ook ingezet worden als monnik (niet als abt) omdat het project alleen afgebouwd was voor een telling als klooster. Een horige mag niet uit de wijk kathedraal naar een Duits klooster verzet worden waar een horige als abt op staat (dat wil zeggen, met de speciale functie van een Duits klooster die pas aan het einde van het spel wordt geteld). (6 & 10/2014)
- ↑
Een Duits klooster moet ofwel onbezet zijn of bezet worden door ten minste één monnik (ongeacht of er andere horigen aanwezig zijn die als abt zijn gezet) om als afgebouwd te kunnen worden beschouwd wanneer deze omringd wordt door tegels. Een Duits klooster kan niet afgebouwd zijn als er alleen horigen op staan die als abt zijn ingezet.
- ↑
Een horige mag vanuit Carcassonne naar een weide met een herenboerderij worden verplaatst. De boer wordt dan onmiddellijk geteld en levert dus slechts 1 punt per stad op en staat (belangrijk!) dus niet meer op de weide bij de reguliere eindtelling. [Uiteraard is het ook voor het op deze manier verplaatsen van een horige vereist dat er volgens de onderliggende regels een puntentelling veroorzaakt werd - dit kan aan het einde van het spel zijn, of als een weide zonder herenboerderij gekoppeld wordt aan een weide waar er wel een staat – Chris O.]
- ↑
Dat is niet meer helemaal waar. Het zetten van een herenboerderij en vervolgens tellen van de weide levert wel een gelegenheid om een horige uit Carcassonne te verplaatsen. Aangezien weiden nu op andere momenten geteld kunnen worden dan aan het einde van het spel, kunnen horigen ook eerder in het spel vanaf de wijk markt naar weiden verplaatst worden. Dat gebeurt dus direct na het zetten van een herenboerderij, en voordat de boeren geteld worden. [Het samenvoegen van een weide waar een horige ligt met een weide waar een herenboerderij op staat zou logischerwijs een andere gelegenheid zijn - Chris O.]
- ↑
Vraag: Hoe werkt het verplaatsen van horigen bij de eindtelling? Antwoord: In principe op vrijwel dezelfde manier als tijdens het spel. De 'veroorzaker' van de eindtelling is de speler die de laatste tegel heeft aangelegd en daarmee het spel beëindigde. Te beginnen met de speler links van de speler die het spel beëindigde, mag iedere speler één van zijn of haar horigen uit de stad Carcassonne naar een bijbehorend project op het speelveld verplaatsen [horigen in de wijk kasteel mogen alleen verplaatst worden naar steden, enzovoort]. Horigen mogen ook naar onafgebouwde wegen, steden, kloosters of weiden worden verplaatst. Dit gaat zo door totdat geen enkele speler meer horigen uit Carcassonne kan verplaatsen. De graaf blokkeert nog steeds de wijk waar hij staat. Normaalgesproken zal de speler die de meeste horigen in Carcassonne heeft degene zijn die de laatste horige verplaatst.
- ↑
e uitspraak dat er maar één verplaatsingsronde is, is een verheldering die specifiek is voor de spelregels van RGG.
- ↑
Horigen in Carcassonne worden niet geteld. Deze horigen kunnen de gebruikelijke puntentelling echter wel beïnvloeden omdat spelers hun horigen naar elke stad, weg, klooster of weide die op dat moment geteld wordt mogen verplaatsen.
- ↑
Deze zin staat in de spelregels van HiG’s
Big Box 2 verderop. Dit bevestigt eerdere VGA's, zoals hieronder wordt getoond. Het staat ook in de RGG editie.
- ↑
De draak mag rond de muur van Carcassonne vliegen, waarbij de landschapsgebieden daar als normale tegels worden behandeld en dus alle speelstukken aldaar opgevreten worden. Horigen (alsook de graaf) binnen Carcassonne blijven onaangetast. Dit is een opmerkelijke afwijking van eerdere VGA's. (10/2012)
- ↑
Gegeven de nieuwe interpretaties met betrekking tot de jacht van de draak en horigen op projecten buiten de stadsmuur van Carcassonne, blijkt het ons dat het ook de pest toegestaan is om op het buitengebied van deze tegels te komen. Dit is echter niet officieel. (1/2013)
- ↑
Horigen mogen op projecten op de tegels van de stad van Carcassonne die buiten de stad Carcassonne zelf liggen worden ingezet. Bijvoorbeeld door gebruik te maken van een magische poort of een vliegtuig. (1/2013)
- ↑
In de spelregels van de RGG-editie van
Big Box 2 staat ”Geen enkele speler mag een horige naar of van de wijk verplaatsen waar de Graaf staat.” Deze aanvulling staat in geen enkele andere versie van de spelregels.
- ↑
De speler die de grootste stad tijdens het spel afbouwt, dat wil zeggen, de stad die uit de meeste landtegels bestaat, krijgt de Koning-tegel. Dat hoeft dus niet de stad te zijn waarvoor de meeste punten verkregen werden zoals een kleinere stad die meer punten opleverde vanwege wapens of de kathedraal. Hetzelfde geldt voor wegen en de Roofridder-tegel.
- ↑
Het is tijdens het spel vaak lastig om bij te houden welke weg of stad op dat moment de grootste is. Om te voorkomen dat je steeds opnieuw moet gaan tellen kun je de grootte van de grootste stad en de langste weg ook met een neutraal speelstuk voor de Koning en de Roofridder op het scorespoor bijhouden.
- ↑
Burchten (uit
Bruggen, Burchten & Bazaars) tellen voor wat betreft de Koning-tegel niet mee als steden.
- ↑
De stad Carcassonne (uit
De Graaf van Carcassonne) telt wel als stad mee voor de telling van de Koning-tegel. (11/2013)
- ↑
De stad Leipzig (uit
De Markten van Leipzig) telt, in navolging van de stad Carcassonne ook als stad mee voor de telling van de Koning-tegel.
- ↑
Korte wegen zoals die op sommige CRCR-tegels tellen niet mee voor de Roofridder-bonus, aangezien ze niet bezet of geteld kunnen worden.
- CRCR-tegel met korte wegen uit
Het Feest
- ↑
Bij de driesprong-tegel in
Burgemeesters & Abdijen, is de lengte van de weg het totaal aantal tegels waaruit de weg bestaat, niet de grootste afstand tussen de twee uiteinden. De weg heeft drie uiteinden die allemaal afgesloten moeten zijn, maar het resultaat is dat deze waarschijnlijk groter is.
- ↑
Een ridder in een belegerde stad uit
De Katharen mag via een cultusplaats ontsnappen, net als bij een klooster. De cultusplaatsen werken, voor het grootste gedeelte, gelijk aan kloosters. Dat geldt ook voor het ontsnappen.
- ↑
Met andere woorden, een cultusplaats kan niet aan meer dan één klooster grenzen en omgekeerd.
- ↑
Vraag: Mag ik een cultusplaats zo neerleggen dat een klooster daardoor noodgedwongen aan meerdere cultusplaatsen grenst? Wat voor gevolgen heeft dat dan? Antwoord: Meerdere kloosters en cultusplaatsen die aan elkaar grenzen leidt tot enorme problemen. [Met andere woorden, nee, zo mag je een cultusplaats niet aanleggen -red.]
- ↑
De spelregels die het aanleggen van kloosters naast reeds aangelegde cultusplaatsen beperken leveren dezelfde beperking op voor het aanleggen van abdijen.
- ↑
Omdat de problemen ontstaan als er meerdere gelijktijdige uitdagingen gaande zijn, zou je het aanleggen van verdere cultusplaatsen of kloosters in de directe omgeving kunnen toelaten zolang er geen horigen op die kloosters/cultusplaatsen worden gezet (m.a.w. er ontstaan geen nieuwe uitdagingen).
- ↑
Een cultusplaats mag een abdij uitdagen en omgekeerd omdat de abdij ook een klooster is.
- ↑
In de edite van Graaf, Koning en Consorten van RGG staat “Als een ketter op een cultusplaats wordt gezet die (horizontaal, verticaal of diagonaal) grenst aan een bezet klooster, ontstaat er een uitdaging.” Omdat het deel over “een andere speler” werd weggelaten, werd de laatste zin in deze alinea over de eigen monnik/ketter overbodig en is ook die weggelaten. (12/2013)
- ↑
Als er gespeeld wordt met Duits klooster, Nederlands/Belgisch klooster kan een abt niet worden uitgedaagd door een ketter op een cultusplaats aangezien de mechanismes voor de puntentelling volstrekt anders zijn (het klooster van de abt is nooit afgebouwd en dus zou de ketter altijd winnen). (5/2014)
- ↑
In de RGG editie van
Big Box 2 wordt nog toegevoegd: ‘Dat wil zeggen, de monnik moet de ketter uitdagen.’
- ↑
Deze zin is weggelaten in de versie van RGG.
- ↑
Het is ook toegestaan om een magische poort te gebruiken om een uitdaging op cultusplaatsen te veroorzaken, aangezien dit gebieden van het speelveld zijn met tegels die tijdens het spel door de spelers zijn aangelegd en waarop normaalgesproken ook een horige had kunnen worden gezet.
- ↑
De fee kan aan een ketter worden toegewezen.
- ↑
In de versie van RGG wordt nog toegevoegd dat de speler er ”er ook voor mag kiezen geen horige op de tegel te zetten.”
- ↑
Als de aangelegde tegel zowel de cultusplaats als het klooster afbouwt, is er niemand die zijn gebouw het eerste af had en krijgen beiden de punten.
- ↑
Vraag: Stel dat ik een onbezet klooster heb dat aan een bezette cultusplaats grenst. Ik leg een tegel met een magische poort waarmee beide gebouwen worden afgebouwd en kies ervoor om de magische poort te gebruiken om een monnik op het klooster te zetten. wordt er dan een uitdaging veroorzaakt, en zo ja, wie wint er dan? Antwoord: Dat is eigenlijk een ongeldige manier om een horige te zetten – de magische poort mag niet gebruikt worden om een horige op een afgebouwd project te zetten (en het klooster wordt als afgebouwd beschouwd vóór de fase hout verplaatsen). Er kan dus geen sprake zijn van een uitdaging en de ketter krijgt 9 punten. (updated 7/2014)
- ↑
De editie van RGG voegt hier een verheldering toe: “Als er een uitdaging is gestart, krijgt de speler (van de twee die bij de uitdaging betrokken zijn) die als eerste zijn cultusplaats of klooster afbouwt de gebruikelijke 9 punten.”
- ↑
Vraag: Als de fee op dezelfde tegel staat als de ketter of monnik die de uitdaging verloren heeft, krijgt die speler dan wel de 3 bonuspunten? Antwoord: Als een uitdaging is afgehandeld (dat wil zeggen, als er iemand gewonnen heeft), gaan beide horigen terug naar de respectievelijke spelers, en dus staat er niemand meer bij de fee. [Op het moment dat de uitdaging is afgehandeld en één van de deelnemers nul punten krijgt, is het gebouw waar die deelnemer stond onafgebouwd. Strikt genomen heeft deze deelnemer dus niet echt meer aandeel in de puntentelling – zeg maar, net zoals een speler die geen meerderheid heeft in een stad – en krijgt dus ook geen bonuspunten -red.]
- ↑
Vraag: Stel dat ik een ketter heb die een uitdaging is aangegaan met de monnik van een andere speler, en ik leg de tegel aan waarmee het klooster van de monnik wordt afgebouwd, zodat die 9 punten krijgt en ik 0. Mag ik dan in dat geval een horige in de stad Carcassonne zetten? Antwoord: Ja, puntentelling veroorzaakt, geen punten gekregen: voldaan aan de voorwaarden.
- ↑
Als tijdens een uitdaging een project wordt afgebouwd, maar de bijbehorende horige opgevreten wordt door de draak, dan vindt er geen afhandeling meer plaats van het klooster en de cultusplaats. Met het "verdwijnen" van de monnik of ketter is de uitdaging geëindigd en blijft de ander op het speelveld totdat diens klooster of cultusplaats is afgebouwd of ook van het speelveld wordt verwijderd.
- ↑
Een transportwagen die op het project staat dat de uitdaging verloren heeft, mag niet naar een naastgelegen project verplaatst worden. De transportwagen gaat, zonder punten gekregen te hebben, terug naar de voorraad van de eigenaar, aangezien het project waar deze stond onafgebouwd is wanneer de uitdaging is afgehandeld.
- ↑
Als een uitdaging is afgehandeld, worden zowel de monnik als de ketter uit het spel genomen. Als één van beide projecten daardoor onafgebouwd achterblijft, dan mag die opnieuw bezet worden door gebruik te maken van een magische poort of een horige uit Carcassonne.